Keramische tegels in badkamers worden vaak rechtstreeks verlijmd op gipsplaten of andere plaatmaterialen. Daarbij leeft nog regelmatig de misvatting dat tegelwerk zelf waterdicht is. Volgens Technisch Bureau Afbouw (TBA) is dat onjuist. Via voegen, naden en doorvoeren kan vocht alsnog in de ondergrond trekken, met schade als gevolg.
In het nieuwe kennispaper TBA 6 ‘Waterdicht membraan achter tegelwerk op gipsplaten’ wordt uitgelegd waarom achter tegelwerk altijd een waterdichte laag moet worden aangebracht. Zonder goede afdichting kunnen platen vocht opnemen, opbollen of kromtrekken. Daardoor ontstaan spanningen in het tegelwerk, met loslatende tegels, scheuren en schimmelvorming tot gevolg.
Volgens TBA gelden hiervoor duidelijke Europese richtlijnen. In EN 14891 staan de eisen voor vloeibare waterdichte lagen, zoals coatings of membranen onder tegelwerk. ETAG 022 en de opvolgende EAD-documenten beschrijven complete systemen met membranen, hoekbanden en manchetten voor doorvoeren.
Ook zogenoemde vochtbestendige platen bieden volgens TBA geen volledige bescherming. H1- en H2-gipsplaten zijn wel geschikt voor ruimten met een hoge luchtvochtigheid, maar niet voor langdurige vochtbelasting zoals in douchezones. Daarom blijft ook bij deze platen een waterdicht membraan noodzakelijk. Dat geldt eveneens voor vochtbestendige cementgebonden platen.
TBA benadrukt dat de meeste lekkages niet ontstaan in het vlak van de wand, maar juist bij naden, hoeken en doorvoeren. Daarom is correcte detaillering essentieel. Daarnaast adviseert TBA om tegelwerk pas aan te brengen wanneer een gebouw wind- en waterdicht is en de temperatuur en luchtvochtigheid stabiel zijn. Zo wordt voorkomen dat platen gaan werken en voegen scheuren.
Voor het realiseren van een waterdichte laag noemt TBA drie mogelijke systemen:
Belangrijk is om tijdens het werk vast te leggen welk systeem is toegepast, onder welke omstandigheden is gewerkt en of de laagdikte is gecontroleerd. Foto’s van de afdichting vóór het tegelwerk kunnen daarbij later belangrijk bewijs vormen.
Het volledige kennispaper van TBA is gratis te downloaden.